Szpic niemiecki to jedna z najstarszych ras, która przez wieki pilnowała winnic i barek, co ukształtowało jego terytorializm i nieufność wobec nieznajomych. Dzisiejsze szpice to wspaniali towarzysze dla seniorów i rodzin ze starszymi dziećmi, dopasowujący się do życia w niemal każdych warunkach. Ich spektakularna, dwuwarstwowa szata chroni przed warunkami atmosferycznymi, ale pod żadnym pozorem nie wolno jej golić maszynką. Choć są odporne, małe odmiany mogą zmagać się z rzepkami czy tchawicą, dlatego kluczowa jest profilaktyka i wybór sprawdzonego źródła pochodzenia psa, aby uniknąć takich problemów.
Spis treści
Co to za rasa? Historia i pochodzenie
Szpic niemiecki to jedna z najstarszych ras psów w Europie Środkowej. Ich bezpośrednimi przodkami były żyjące w epoce kamiennej psy torfowe (Canis familiaris palustris). Oznacza to, że dzisiejsze szpice niosą w sobie geny pierwotnych czworonogów, które towarzyszyły osadnikom tysiące lat temu.
Przez wieki szpice pełniły funkcję niezawodnych psów stróżujących. Nie były wykorzystywane do polowań, lecz do pilnowania obejścia, winnic oraz dobytku na barkach rzecznych. To ukształtowało ich charakter – brak instynktu łowieckiego sprawia, że szpic trzyma się blisko domu, a naturalna nieufność każe mu głośno alarmować o każdym intruzie.
Wygląd i sierść
Cechą rozpoznawczą każdego szpica jest jego lisia głowa z bystrymi, ciemnymi oczami i małymi, trójkątnymi uszami, które są zawsze stojące. Nadaje to psu wyraz ciągłego zainteresowania i uśmiechu.
Największe wrażenie robi jednak szata. Szpice posiadają dwuwarstwową sierść: długi, prosty i odstający włos okrywowy oraz gęsty, wełnisty podszerstek, który utrzymuje włosy w pozycji pionowej.
Szyję otacza bujna kryza (przypominająca lwią grzywę), a obficie owłosiony ogon jest noszony dumnie, mocno zakręcony na grzbiecie. Taka budowa sprawia, że psy te wydają się optycznie większe i potężniejsze niż są w rzeczywistości.
Charakter szpica niemieckiego
Niech nie zwiedzie Cię puchaty wygląd szpica – to nie jest leniwy kanapowiec. Rasa ta zachowała swoje pierwotne instynkty, co czyni z niej doskonałego stróża. Szpic jest psem bardzo bystrym, żywiołowym i mocno terytorialnym.
Jest niezwykle przywiązany do swojego właściciela. Często wybiera sobie jedną osobę, za którą podąża krok w krok, domagając się uwagi i pieszczot. Wobec obcych zachowuje jednak duży dystans i nieufność, co objawia się głośnym szczekaniem.
Kluczowe cechy charakteru szpica to:
- Brak instynktu łowieckiego – rzadko ucieka za zwierzyną, pilnuje się opiekuna na spacerach.
- Wysoka inteligencja – szybko się uczy, ale bywa uparty i niezależny.
- Duża szczekliwość – reaguje głosem na każdy nowy bodziec (dzwonek, szmer na klatce).
- Odwiaga – nie waha się postawić większemu psu, co bywa ryzykowne dla mniejszych odmian.
Dla kogo szpic niemiecki będzie idealnym towarzyszem?
Szpic niemiecki to pies bardzo elastyczny, który odnajdzie się zarówno w dużym domu z ogrodem, jak i w kawalerce w centrum miasta.
Będzie idealnym wyborem dla osób starszych, które szukają oddanego przyjaciela i czujnego stróża, a jednocześnie nie mają siły na wielogodzinne maratony biegowe. Szpice lubią spacery, ale nie wymagają wyczynowego sportu.
Rasa ta sprawdza się również w rodzinach ze starszymi dziećmi. W przypadku małych dzieci (szczególnie przy wyborze Pomeraniana) należy zachować ostrożność – kruchość psa w zderzeniu z niedelikatnością malucha może skończyć się tragicznie.
Zdecydowanie nie jest to pies dla osób ceniących absolutną ciszę. Jeśli mieszkasz w bloku o cienkich ścianach i masz wrażliwych sąsiadów, wokalizacja szpica może stać się problemem.
Pielęgnacja szpica i czy sierść jest trudna w utrzymaniu?
Choć szpic wygląda jak kłębek futra, jego pielęgnacja nie jest tak skomplikowana, jak się wydaje, pod warunkiem zachowania systematyczności. Sierść szpica ma właściwości samooczyszczające – brud po wyschnięciu łatwo wyczesać, dlatego częste kąpiele nie są konieczne.
Podstawą jest regularne szczotkowanie, najlepiej 1-2 razy w tygodniu. Należy czesać psa pod włos, aby unieść szatę i dotrzeć do skóry. W okresie linienia (wiosna i jesień), gdy pies gubi podszerstek, czesanie musi odbywać się codziennie, aby zapobiec tworzeniu się filcu i kołtunów.
Niezbędne zabiegi i uwagi:
- Zakaz golenia maszynką – szpiców nie wolno krótko strzyc ani golić. Może to doprowadzić do tzw. alopecji (Post Clipping Alopecia), czyli trwałego zatrzymania wzrostu włosa i wyłysienia.
- Higiena oczu – szczególnie u miniatur, oczy mogą łzawić i tworzyć zacieki, które trzeba przemywać.
- Pielęgnacja pazurów – ze względu na lekką budowę, szpice często nie ścierają ich same.
Zdrowie i najczęstsze choroby
Szpice niemieckie należą do ras długowiecznych i zdrowych. Średnia długość życia wynosi od 12 do 16 lat, a nierzadko zdarzają się osobniki dożywające 18-20 lat w dobrym zdrowiu.
Mimo odporności, rasa posiada pewne predyspozycje genetyczne do schorzeń. U mniejszych odmian (szpic mały, miniaturowy) najczęstszym problemem jest zwichnięcie rzepki (wypadanie rzepki kolanowej) oraz zapadanie tchawicy, objawiające się charakterystycznym kaszlem.
Wszystkie odmiany mogą cierpieć na:
- Niedoczynność tarczycy.
- Choroby skóry, w tym Łysienie X (choroba czarnej skóry), powodująca utratę sierści.
- Kamień nazębny (wymaga regularnego mycia zębów).
U szpiców dużych i wilczych sporadycznie może wystąpić dysplazja stawów biodrowych, choć jest to rzadsze niż u innych ras tej wielkości.
Szkolenie i wychowanie, czyli jak opanować szczekanie?
Szpic jest psem inteligentnym i chętnym do współpracy, ale bywa też przebiegły i manipulatorski. Jeśli wyczuje niekonsekwencję właściciela, szybko wejdzie mu na głowę. Szkolenie należy zacząć już od pierwszych dni w nowym domu.
Największym wyzwaniem jest kontrola szczekania. Nie da się całkowicie wyeliminować tej cechy (to ich natura), ale można ją okiełznać. Należy uczyć psa komendy „cisza” i nagradzać za spokój, a nie reagować krzykiem na hałas, co pies może odebrać jako wspólne szczekanie z właścicielem.
Ważna jest również socjalizacja. Szpice z natury nieufne, jeśli nie będą poznawać nowych ludzi i psów za młodu, mogą stać się lękliwe lub agresywne ze strachu. Metody pozytywne (nagrody, smaczki) działają na te łakomczuchy cuda – przymus i krzyk tylko zamkną psa w sobie.
Cena szpica niemieckiego oraz ile kosztuje szczeniak z rodowodem?
Ceny szpiców są bardzo zróżnicowane i zależą głównie od odmiany. Najdroższe są modne Pomeraniany (szpice miniaturowe). Za szczeniaka z renomowanej hodowli ZKwP (FCI) trzeba zapłacić średnio od 4000 do nawet 10 000 zł. Psy wystawowe o wybitnym pochodzeniu osiągają ceny jeszcze wyższe.
Szpice małe i średnie są zazwyczaj tańsze, ich ceny oscylują w granicach 2500 – 4500 zł. Szpice wilcze to koszt rzędu 3000 – 5000 zł.
Należy wystrzegać się ofert miniaturek za 500-1000 zł. Są to zazwyczaj psy z pseudohodowli, często obciążone chorobami genetycznymi, wadami budowy i problemami behawioralnymi. Leczenie chorego psa z pseudohodowli często wielokrotnie przewyższa koszt zakupu rasowego szczeniaka.