Czy można oddać psa do schroniska? Ostateczność i formalności

Oddanie psa do schroniska to trudny temat, ale czasem uznawany za jedyne wyjście. Musisz jednak wiedzieć, że placówki te nie działają jak hotele i nie przyjmują zwierząt na prośbę właściciela od ręki. Cały proces jest płatny i wymaga kompletu dokumentów, w tym dowodu tożsamości i aktualnej książeczki zdrowia psa. Szczerość podczas wywiadu o zachowaniu zwierzaka jest kluczowa dla jego dalszych losów. Zanim podejmiesz ostateczną decyzję, warto skontaktować się z fundacjami rasowymi, które oferują lepsze warunki niż betonowy boks oraz pamiętać o nadchodzącym systemie KROPiK.

Czy można oddać psa do schroniska? Prawo a rzeczywistość

Wiele osób błędnie zakłada, że schroniska dla zwierząt mają ustawowy obowiązek przyjąć każdego czworonoga, którego właściciel nie chce lub nie może już utrzymywać. W rzeczywistości, zgodnie z Ustawą o ochronie zwierząt, zadaniem gmin i schronisk jest opieka nad zwierzętami bezdomnymi. Pies, który ma właściciela, w świetle prawa nie jest bezdomny, dlatego placówki te nie są zobligowane do jego przyjęcia od ręki.

Oddanie psa przez właściciela jest procedurą prawną nazywaną zrzeczeniem się praw własności do zwierzęcia. Jest to możliwe, ale traktowane przez większość placówek jako ostateczność. Decyzja o przyjęciu psa właścicielskiego zależy wyłącznie od dobrej woli kierownictwa schroniska, jego regulaminu oraz aktualnych możliwości lokalowych. Nie jest to usługa powszechna ani gwarantowana.

Kiedy schronisko może odmówić przyjęcia psa?

Nawet jeśli podjąłeś tę trudną decyzję, musisz liczyć się z tym, że placówka odeśle Cię z kwitkiem. Schroniska w Polsce są notorycznie przepełnione, a ich priorytetem jest ratowanie zwierząt błąkających się, chorych i powypadkowych, które nie mają nikogo.

Najczęstsze powody odmowy przyjęcia psa od właściciela:

• Brak miejsc (przepełnienie) – to najczęstsza przyczyna. Jeśli w boksach nie ma wolnego miejsca, kierownik placówki nie może narażać zdrowia i bezpieczeństwa innych zwierząt, dokładając kolejnego psa.
• Rejonizacja – schroniska mają podpisane umowy z konkretnymi gminami. Jeśli mieszkasz w innej gminie niż ta, którą obsługuje dana placówka, nie zostaniesz obsłużony, ponieważ gmina nie zapłaci za utrzymanie obcego psa.
• Brak aktualnych szczepień – szczególnie brak ważnego szczepienia przeciwko wściekliźnie może być powodem natychmiastowej odmowy ze względów bezpieczeństwa sanitarnego.
• Błahy powód oddania – pracownicy schronisk to ludzie, którym zależy na dobru zwierząt. Jeśli powodem oddania jest znudzenie się, planowany wyjazd na wakacje lub zmiana wystroju mieszkania, możesz spotkać się ze stanowczą odmową przyjęcia zwierzęcia.

Procedura oddania psa do schroniska

Nigdy nie jedź do schroniska bez uprzedzenia. Pierwszym i najważniejszym krokiem jest kontakt telefoniczny z biurem placówki. Podczas rozmowy dowiesz się, czy w ogóle istnieje możliwość przyjęcia zwierzęcia w danym terminie oraz jakie panują zasady w konkretnym mieście.

Jeśli uzyskasz wstępną zgodę, zostaniesz umówiony na konkretny dzień i godzinę. Przygotuj się na szczegółowy wywiad z pracownikiem lub behawiorystą. Padną pytania o powód oddania, ale także o historię psa: czy gryzie, jak reaguje na inne zwierzęta, czy niszczy w domu, jakie ma lęki.

Bądź w 100% szczery. Zatajenie agresji lub chorób psa to skazywanie go na wieloletni pobyt w boksie bez szans na adopcję, a także narażanie pracowników na niebezpieczeństwo. Pamiętaj, że pod żadnym pozorem nie wolno przywiązywać psa pod bramą schroniska i odjeżdżać – takie zachowanie jest traktowane jak porzucenie i ścigane prawnie.

Wymagane dokumenty i formalności

Aby legalnie przekazać opiekę nad zwierzęciem instytucji, musisz dopełnić formalności biurokratycznych. Bez nich schronisko nie może dysponować psem (np. leczyć go czy wydać do nowej adopcji).

Na wizytę w schronisku musisz zabrać:

• Twój dowód osobisty – niezbędny do weryfikacji tożsamości właściciela.
• Książeczkę zdrowia psa – z aktualnym wpisem o szczepieniu przeciwko wściekliźnie oraz informacjami o odrobaczeniu i przebytych chorobach.
• Rodowód lub metrykę – jeśli pies jest rasowy.
• Umowę zrzeczenia się praw – dokument ten zazwyczaj wypełnia się na miejscu. Jest to oświadczenie woli, w którym przekazujesz prawo własności do psa na rzecz schroniska.

Ile kosztuje oddanie psa do schroniska?

W przeciwieństwie do zgłoszenia bezdomnego psa, oddanie własnego czworonoga jest w większości przypadków usługą płatną. Schroniska pobierają opłatę, aby pokryć koszty wstępnej opieki weterynaryjnej, kwarantanny oraz wyżywienia zwierzęcia w pierwszych tygodniach.

Kwoty te są ustalane indywidualnie przez zarządców placówek lub uchwały gminne. Zazwyczaj jest to koszt od 200 zł do nawet 500-700 zł. W niektórych miejscach opłata ta ma formę obowiązkowej darowizny na cele statutowe schroniska. Warto przygotować się na ten wydatek i traktować go jako ostatni wyraz odpowiedzialności za zwierzę, które oddajemy.

Konsekwencje prawne porzucenia a legalne oddanie

Wiele osób w panice rozważa najgorsze z możliwych rozwiązań – wywiezienie psa do lasu lub wypuszczenie go w obcej okolicy. Musisz wiedzieć, że istnieje ogromna różnica prawna między oficjalnym oddaniem psa do schroniska a jego porzuceniem.

Oficjalne zrzeczenie się praw w schronisku, choć smutne i trudne moralnie, jest działaniem legalnym. Porzucenie psa (np. przywiązanie do drzewa, wyrzucenie z samochodu) jest przestępstwem z art. 35 Ustawy o ochronie zwierząt. Jest to forma znęcania się nad zwierzęciem, za którą grozi kara pozbawienia wolności do lat 3, a w przypadku szczególnego okrucieństwa – nawet do lat 5.

Warto też pamiętać o nadchodzących zmianach w prawie, takich jak system KROPiK (Krajowy Rejestr Oznaczonych Psów i Kotów). Obowiązkowe czipowanie i centralna baza danych sprawią, że ustalenie właściciela porzuconego psa będzie kwestią kilku minut. Anonimowość osób krzywdzących zwierzęta w ten sposób wkrótce się skończy.

Alternatywy dla schroniska, czyli co zrobić zamiast oddawać psa do boksu?

Schronisko to dla domowego psa ogromna trauma – hałas, zimno i samotność często prowadzą do depresji lub agresji lękowej. Zanim zdecydujesz się na ten krok, wyczerp inne możliwości, które zapewnią psu lepszy los.

Zanim zadzwonisz do schroniska, spróbuj tych rozwiązań:

1. Popytaj wśród znajomych i rodziny – często ktoś z bliskiego otoczenia może przygarnąć psa, znając jego historię.
2. Fundacje rasowe – jeśli Twój pies jest w typie rasy (np. owczarek, labrador, amstaff), zgłoś się do fundacji dedykowanej tej rasie. Mają oni doświadczenie i sieć domów tymczasowych, które są o wiele lepsze niż betonowy boks.
3. Ogłoszenia adopcyjne (z weryfikacją) – wystaw ogłoszenia na portalach i grupach lokalnych, ale bądź ostrożny. Zawsze weryfikuj potencjalny dom, podpisz umowę przekazania psa i nie oddawaj go pierwszej lepszej osobie.
4. Współpraca z behawiorystą – jeśli powodem oddania są problemy z zachowaniem (niszczenie, szczekanie, agresja), często wystarczy kilka spotkań ze specjalistą, by naprawić relację i uniknąć rozstania.

Czy można oddać psa do schroniska tymczasowo?

To jedno z najczęściej zadawanych pytań przez osoby w kryzysie (np. nagły pobyt w szpitalu, utrata mieszkania). Niestety, schroniska nie pełnią funkcji hoteli dla zwierząt i rzadko przyjmują psy na pobyt czasowy.

W sytuacjach losowych, gdy samotna osoba trafia do szpitala, gmina ma obowiązek zabezpieczyć zwierzę, ale procedura ta jest uruchamiana przez służby (policję, opiekę społeczną), a nie na życzenie właściciela. Jeśli potrzebujesz opieki dla psa na czas wyjazdu lub choroby, powinieneś skorzystać z komercyjnych hoteli dla psów lub poszukać płatnego petsittera. Oddanie psa do schroniska wiąże się zazwyczaj z trwałym zrzeczeniem się praw do niego.